آیا از درد شانه رنج میبرید؟ آیا هنگام بلندکردن دست یا خوابیدن روی شانهتان احساس درد میکنید؟ شاید شما به سندروم گیر افتادگی مفصل شانه مبتلا باشید. این بیماری شایع، بهخصوص در افرادی که فعالیتهای تکراری بالای سر را انجام میدهند، رخ میدهد.
در این مطلب به شما خواهیم گفت که سندروم گیر افتادگی مفصل شانه چیست. علائم، علل، تشخیص و روشهای درمان این بیماری را بررسی خواهیم کرد. در ضمن به شما خواهیم گفت که چگونه میتوانید از این بیماری پیشگیری کنید و به زندگی معمولی یا مملو از فعالیت خود بازگردید.
سندروم گیر افتادگی مفصل شانه چیست؟
سندروم گیر افتادگی مفصل شانه که آن را با نامهای نشانگان گیر افتادگی شانه یا ایمپینجمنت شانه هم میشناسند، یک عارضه شایع است که در آن تاندونها و بورسهای شانه در فضای تنگ شانه گیر میکنند و باعث التهاب و درد میشوند. این عارضه معمولاً در افرادی که فعالیتهای تکراری بالای سر را انجام میدهند، مانند ورزشکاران، شناگران و افرادی که کارهای سنگین بالای سرانجام میدهند، بیشتر دیده میشود.
مطالعه بیشتر: علت درد بین دو کتف
علائم سندروم گیر افتادگی مفصل شانه یا ایمپینجمنت شانه
مهمترین علائم سندروم گیر افتادگی مفصل شانه به شرح زیر هستند:
- درد گردن و شانه راست و چپ: درد گردن و شانه راست و چپ معمولا در قسمت جلویی شانه احساس میشود و با بلند کردن دست بالای سر یا در هنگام خوابیدن روی شانه آسیبدیده، تشدید میشود
- ضعف عضلات شانه: ضعف عضلات روتاتور کاف، یعنی گروهی از عضلات که به تثبیت مفصل شانه کمک میکنند، باعث محدود شدن دامنه حرکتی شانه میشود
- تخریب تدریجی تاندونها: در موارد پیشرفته، این عارضه ممکن است باعث تخریب تدریجی تاندونهای روتاتور کاف شود
- صدا دادن شانه: هنگام حرکتدادن شانه ممکن است صدای ساییدگی یا کلیک شنیده شود
مطالعه بیشتر: سندروم شانه ناپایدار
در مواردی ممکن است درد شانه راست و کبد با یکدیگر همراه باشد. در این صورت باید آن را نشانه بیماریهای دیگری، مانند مشکلات کبدی یا کیسه صفرا در نظر گرفت.
سایر علائم عبارتاند از:
- درد شبانه
- حساسیت به لمس؛ بهخصوص هنگام خوابیدن روی شانه آسیبدیده
- محدودیت حرکتی در جهتهای مختلف
- تورم و قرمزی
مهم ترین دلایل بروز سندروم گیر افتادگی مفصل شانه
سندرم گیرافتادگی شانه به دلایل مختلفی اتفاق میفتد که در زیر به برخی از مهمترین آنها اشاره میکنیم.
عوامل آناتومیکی
- شکل استخوان کتف: شکل غیر طبیعی استخوان کتف ممکن است فضای زیر آکرومیون، یعنی قسمتی از استخوان کتف که روی مفصل شانه قرار دارد، را تنگ کرده و به تاندونها فشار وارد کند
- زائده آکرومیون: نوع زائده آکرومیون نیز ممکن است در ایجاد این عارضه نقش داشته باشد. برخی از انواع زائده آکرومیون باعث کاهش فضای زیر آکرومیون میشوند
- اندازه سر استخوان بازو: بزرگبودن سر استخوان بازو نیز ممکن است باعث تنگشدن فضا و ایجاد فشار بر تاندونها شود
- شانه رو به جلو: شانه رو به جلو باعث تغییر در زاویه استخوان کتف و سر استخوان بازو میشود و فضایی را که تاندونها و بورسها در آن حرکت میکنند، تنگتر میکند
عوامل مکانیکی
- حرکات تکراری بالای سر: انجام حرکات تکراری بالای سر، مانند شنا، تنیس، بیسبال و کارهای سنگین بالای سر، ممکن است باعث سایش و پارگی تاندونها شود
- ضربه مستقیم به شانه: ضربه مستقیم به شانه، مانند افتادن روی شانه یا ضربهخوردن با یک جسم سنگین، باعث التهاب و آسیب به تاندونها میشود
- ضعف عضلات اطراف شانه: ضعف عضلات روتاتور کاف باعث بیثباتی مفصل شانه و افزایش فشار بر تاندونها میشود
سایر عوامل
- التهاب بورس
- افزایش سن
- شغلهای تکراری و سنگین
- بیماریهای سیستمیک، مانند آرتریت روماتوئید
در صورت مشاهده هر یک از علائم سندروم گیر افتادگی مفصل شانه حتما به دکتر شانه مراجعه کنید.
نحوه تشخیص سندروم گیر افتادگی شانه
برای تشخیص دقیق این عارضه، پزشک معالج از روشهای مختلفی استفاده میکند که در ادامه این موارد را بررسی کردهایم.
معاینه فیزیکی
پزشک با بررسی دامنه حرکتی شانه، نقاط درد و حساسیت، قدرت عضلات و صداهایی که هنگام حرکت شانه شنیده میشود، به تشخیص اولیه میرسد. دکتر ارتوپد ممکن است تستهایی، مانند تست نِیل-هاوس (Neer test) و هاوکینز-کندال (Hawkins-Kennedy test) را برای تشخیص این عارضه انجام دهد.
آزمایش های تصویربرداری
- عکسبرداری با اشعه ایکس (X-ray) : دکتر شانه از این روش برای بررسی تغییرات استخوانی و تشخیص هرگونه آسیب استخوانی استفاده میکند
- ام آر آی (MRI): این روش تصویربرداری دقیقتر است و میتواند آسیبهای تاندونها، بورسها و سایر بافتهای نرم را نشان دهد
- سونوگرافی: سونوگرافی برای بررسی جریان خون در شانه و التهاب تاندونها استفاده میشود
انواع روش درمان سندروم گیر افتادگی شانه
سندروم گیر افتادگی مفصل شانه، یا ایمپینجمنت شانه، با توجه به شدت بیماری و پاسخ بیمار به درمانهای اولیه، روشهای درمانی مختلفی دارد. هدف از درمان سندروم ایمپینجمنت شانه ، کاهش درد، التهاب و بهبود عملکرد شانه است.
فیزیوتراپی
فیزیوتراپی یکی از موثرترین روشهای درمان گیر افتادگی تاندون شانه است. این روش درمانی بدون نیاز به دارو یا جراحی، با استفاده از تمرینات تخصصی و تکنیکهای مختلف، مثل حرکات اصلاحی شانه نابرابر یا ورزش برای قوز و افتادگی شانه، به کاهش درد، بهبود دامنه حرکتی و تقویت عضلات شانه کمک میکند.
دارو درمانی
دارودرمانی یکی از روشهای درمانی مکمل در کنار فیزیوتراپی برای مدیریت درد و التهاب ناشی از سندروم گیر افتادگی مفصل شانه است. هدف اصلی از دارودرمانی، کاهش درد و التهاب برای تسهیل انجام تمرینات فیزیوتراپی و بهبود عملکرد شانه است.
در پاسخ به این سوال که آیا درد شانه با پماد دیکلوفناک کاهش پیدا میکند؟ باید بگوییم که دیکلوفناک، یک داروی ضدالتهابی غیر استروئیدی است که برای کاهش درد و التهاب استفاده میشود. در مورد درد شانه ناشی از سندروم ایمپینجمنت، پماد دیکلوفناک میتواند تا حدودی در کاهش درد و التهاب موثر باشد.
استراحت
استراحت یکی از عوامل مهم در درمان سندروم گیر افتادگی مفصل شانه محسوب میشود. زمانی که مفصل شانه ملتهب و دردناک است، استراحت به مفصل فرصت میدهد تا بهبود یابد. با کاهش فعالیتهایی که باعث تحریک مفصل میشوند، التهاب کاهش مییابد و درد تسکین مییابد.
الکترو تراپی
الکتروتراپی با استفاده از جریانهای الکتریکی با فرکانس و شدتهای مختلف، اثرات درمانی متنوعی بر روی بافتهای بدن دارد.
تزریق کورتیکواستروئید
کورتیکواستروئید زمانی تزریق میشود که درد شانه، شدید و مزمن است و به درمانهای دیگر پاسخ نمیدهد یا اینکه قبل از جراحی برای کاهش درد و التهاب و آمادهسازی مفصل برای جراحی به کار میرود.
جراحی
جراحی یکی از گزینههای درمانی برای سندروم گیر افتادگی مفصل شانه است که معمولا زمانی در نظر گرفته میشود که درمانهای محافظهکارانه، مانند فیزیوتراپی، دارو درمانی و تزریق کورتیکواستروئید موثر واقع نشوند یا آسیب به حدی باشد که نیاز به ترمیم جراحی احساس شود.
روشهای مختلف جراحی سندروم گیر افتادگی مفصل شانه عبارتاند از:
- آرتروسکوپی: این روش، کمتهاجمیترین روش جراحی است که در آن جراح با استفاده از یک دوربین کوچک و ابزارهای جراحی، بافتهای آسیبدیده را برمیدارد و فضای زیر آکرومیون را باز میکند
- جراحی باز: در مواردی که آسیب شدیدتر باشد، ممکن است جراحی باز برای ترمیم تاندونها یا برداشتن استخوان اضافی مورد نیاز باشد
حال شاید این سوال برای شما پیش بیاید که آیا پارگی تاندون شانه ترمیم میشود؟ باید گفت بله، پارگی تاندون شانه قابل ترمیم است و روش درمان آن به شدت پارگی، سن بیمار و فعالیتهای روزانه او بستگی دارد.
چه کسانی در معرض ابتلا به سندروم ایمپینجمنت شانه قرار دارند؟
برخی افراد، به دلیل انجام فعالیتهای تکراری یا داشتن شرایط خاص، بیشتر از سایرین در معرض سندروم گیر افتادگی مفصل شانه هستند:
- ورزشکاران؛ افرادی که در ورزشهایی، مانند شنا، تنیس، والیبال، بیسبال و وزنهبرداری شرکت میکنند، به دلیل حرکات تکراری شانه، بیشتر در معرض خطر هستند
- افرادی که کارهای تکراری بالای سر انجام میدهند؛ مانند نقاشها، مکانیکها، و افرادی که در کارخانهها مشغول به کار هستند
- افرادی که دارای ناهنجاریهای آناتومیکی شانه هستند؛ مانند افرادی که شکل استخوان کتف یا آکرومیون آنها غیر طبیعی است
- افرادی که دچار آرتروز شانه هستند
- افرادی که دچار دیابت یا روماتیسم هستند
- افرادی که آسیبهای قبلی، مانند دررفتگی شانه یا شکستگی دارند
عوارض به سندروم ایمپینجمنت شانه
سندروم ایمپینجمنت شانه، اگر بهموقع تشخیص داده نشده و درمان نشود، عوارض جدیتری را به دنبال خواهد داشت. از جمله این عوارض میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- پارگی تاندونهای روتاتور کاف: در صورت ادامهدار بودن التهاب و فشار روی این تاندونها، ممکن است دچار پارگی شوند. پارگی تاندونها به ضعف شدید شانه و محدودیت حرکتی منجر میشود
- آرتروز شانه: التهاب مزمن و آسیب به مفصل شانه در اثر سندروم ایمپینجمنت ممکن است منجر به تخریب غضروف مفصل و در نهایت آرتروز شانه شود. آرتروز شانه باعث درد شدید، خشکی مفصل و محدودیت حرکتی میشود
- تغییرات دژنراتیو در مفصل: التهاب مزمن، به مرور، باعث تغییرات دژنراتیو در مفصل شانه میشود که سایش و پارگی غضروف و استخوان را به دنبال دارد
- ضعف و بیثباتی شانه: در صورت عدم درمان، عضلات اطراف شانه ضعیف شده و مفصل شانه بیثبات میشود. این امر ممکن است منجر به دررفتگی شانه یا سایر آسیبهای شانه شود
- تغییرات عصبی: در برخی موارد، التهاب و فشار روی عصبها باعث بیحسی، گزگز یا ضعف در دست میشود
برای جلوگیری از بروز این عوارض، تشخیص زودهنگام و درمان مناسب سندروم ایمپینجمنت بسیار مهم است.
جمعبندی
سندروم گیر افتادگی مفصل شانه، یکی از مشکلاتی است که دست و کمکم سایر قسمتهای بدن را درگیر کرده و زندگی روزمره را با اختلال همراه میکند. اگر هریک از علائم این سندروم را مشاهده کردید، سریعا به دکتر متخصص مثل دکتر شانه مراجعه کنید. نیاوران کلینیک، تخصصیترین درمانگاه ارتوپدی تهران با همراهی مجربترین پزشکان ارتوپد، آماده خدماترسانی به شماست.
