سندروم احتقان لگن دارای علائمی مانند درد مزمن لگن و تورم سیاهرگهاست که ارتباطی با قاعدگی یا بارداری ندارند. در ادامه این مطلب از کلینیک نیاوران، توضیح میدهیم که سندروم احتقان لگن چیست و به هر آنچه که باید درباره این سندرم بدانید، مانند علل، علائم، نحوه تشخیص و روشهای درمان آن بهصورت مفصل میپردازیم.
سندروم احتقان لگن چیست؟
سندروم احتقان لگن با نامهای نارسایی وریدی لگن یا واریس لگن نیز شناخته میشود. در این سندرم، مشکلاتی در سیاهرگهای تخمدانها و لگن وجود دارند. سیاهرگهای بخشهای ذکرشده ممکن است گشاد شوند، پیچ بخورند و خون زیادی را در خود جای دهند؛ در نتیجه، میتوانند باعث ایجاد درد مزمن لگن شوند. این درد مزمن ممکن است حتی پس از 6 ماه برطرف نشود و هیچ ارتباطی با قاعدگی یا بارداری ندارد.
علل سندروم احتقان لگن کدامند؟
محققان نمیدانند علت ابتلا به سندرم احتقان لگن چیست؛ ولی، آنها بر این باور هستند که مشکلاتی در جریان خون سیاهرگهای تخمدانها و لگن ممکن است علت این بیماری باشد. همچنین ازآنجاییکه این بیماری در میان افراد یائسه متداول نیست، ممکن است ارتباطی با سطوح استروژن در بدن داشته باشد. خوب است بدانید که سطوح استروژن در بدن پس از یائسگی کاهش مییابد.
اگر سیاهرگهای این بخشها مشکلی نداشته باشند، خون درون آنها به سمت بالا یعنی به سمت قلب حرکت میکند. ساختارهایی به نام دریچه در سیاهرگها اجازه نمیدهند که خون به سمت پایین حرکت کند؛ ولی، در این سندرم، سیاهرگها بسیار گشاد میشوند و اجازه نمیدهند که دریچهها نقش خود را ایفا کنند؛ بنابراین، خون به سمت پایین حرکت میکند و در مکانی جمع میشود؛ در نتیجه، میتواند باعث ایجاد درد شود.
علت واریس لگن در بارداری
گفتیم که واریس لگن ارتباطی با بارداری ندارد؛ ولی، برخی از محققان عقیده دارند که این بیماری با تغییرات رگهای خونی در طول بارداری مرتبط است. رگهای خونی در طول بارداری بزرگتر میشوند تا بتوانند جریان خون موردنیاز برای رشد جنین را مدیریت کنند. این تغییرات میتوانند به دیوارهای رگهای خونی آسیب بزنند و باعث شوند که رگها حتی پس از زایمان نیز کوچکتر نشوند.
مطالعه بیشتر: معاینه لگن زنان چیست و چگونه انجام می شود؟
علائم سندرم احتقان لگن کدامند؟
علائم سندروم احتقان لگن عبارتاند از:
- درد در لگن: این درد اغلب در بخش چپ لگن احساس میشود؛ ولی، ممکن است در بخش راست یا هر دو طرف لگن نیز احساس شود. همچنین این درد اغلب در طول بارداری شروع میشود و ممکن است با بارداریهای آینده بدتر شود. این درد ممکن است در اواخر روز، در طول قاعدگی، در طول رابطه جنسی و پس از نشستن یا ایستادن طولانیمدت نیز بدتر شود
- رگهای واریسی در لگن و حتی بخشهای دیگری از بدن مانند رانها، فرج و واژن
- یبوست و اسهال مکرر یا سندرم روده تحریکپذیر
- بیاختیاری ادراری استرسی یا فشاری که به ادرارکردن به علت خنده، سرفه یا حرکات دیگری که میتوانند به مثانه شما فشار بیاورند، گفته میشود
- درد هنگام تخلیه ادرار که با نام دیسوریا شناخته میشود
- احساس فشار یا پری در بخش لگن

واریس لگن چه افرادی را تحت تاثیر قرار می دهد؟
این بیماری افراد زیر را بیشتر از دیگران تحتتأثیر قرار میدهد:
- افرادی که 20 الی 45ساله هستند و چندین بار زایمان کردهاند
- افراد مبتلا به واریس
- افرادی که یکی از اعضای خانوادهشان به واریس مبتلا شده است
- افراد مبتلا به سندرم تخمدان پلیکیستیک
عوارض سندرم احتقان لگن کدامند؟
عوارض این بیماری عبارتاند از:
- درد مزمن: اگر این بیماری را درمان نکنید، دچار درد مزمن لگن خواهید شد. این درد میتواند روی زندگی روزمره شما بهصورت قابل توجهی تأثیر بگذارد
- سیاهرگهای واریسی: سیاهرگهای لگن میتوانند گشادتر و برجستهتر شوند و لگن شما را زشتتر نشان دهند
- کاهش کیفیت زندگی: ناراحتی و درد ناشی از این بیماری، میتواند کیفیت زندگی و بهزیستی عاطفی را کاهش دهد
- ازدستدادن عملکرد غدد جنسی
واریس لگن چگونه تشخیص داده می شود؟
اگر برای تشخیص این بیماری به دکتر ارتوپد مراجعه کنید، او ابتدا سؤالاتی درباره سوابق پزشکی و علائم شما میپرسد و سپس لگن شما را معاینه میکند. پزشک ارتوپد ممکن است آزمایشهای تصویربرداری زیر را تجویز کند تا مطمئن شود که علائم شما ناشی از دیگر بیماریهای ایجادکننده درد لگن نیستند:
- سونوگرافی: این آزمایش میتواند گشادی رگها، جهت حرکت خون و دیگر ناهنجاریها را به پزشک نشان دهد
- امآرآی و سیتیاسکن: این آزمایشها میتوانند جزئیات بیشتری را در مقایسه با سونوگرافی نشان دهند. همچنین پزشک میتواند رشدهای غیرعادی در لگن را با کمک این آزمایشها مشاهده کند که میتوانند نشاندهنده اندومتریوز باشند
- ونوگرافی لگن: اگر آزمایشهای پیشین نتوانند کمکی به تشخیص علت درد مزمن شما بکنند، پزشک این آزمایش را تجویز خواهد کرد. در طول این آزمایش، پزشک لوله کوچکی به نام کاتتر را به درون سیاهرگ گردن یا کشاله ران وارد میکند. سپس رنگی را به درون سیاهرگ تزریق میکند تا در تصاویر اشعه ایکس بهتر دیده شوند. این آزمایش میتواند مکان رگهای گشادشده و پیچخورده، مکان تجمع خون و جهت جریان خون را نشان دهد
- لاپاراسکوپی: این آزمایش میتواند رگهای گشادشده را به پزشک نشان دهد. البته ممکن است نتواند همانند سایر آزمایشهای ذکرشده در درک مشکلات موجود در جریان خون به پزشک کمک کند. در طول این آزمایش، پزشک برشهای کوچکی را در شکم ایجاد میکند تا اندامهای تناسلی شما را مشاهده کند
مطالعه بیشتر: عفونت لگن چیست و چگونه تشخیص داده می شود؟
نحوه درمان سندرم احتقان لگن
متأسفانه درمانی قطعی برای سندروم احتقان لگن وجود ندارد؛ ولی، درمان دارویی و دیگر درمانها میتوانند علائم شما را کاهش دهند. اگر درمان دارویی شکست بخورد، پزشک روشهای درمانی زیر را تجویز خواهد کرد:
- آمبولیزاسیون ورید تخمدان: در طول این روش درمانی که با نام اسکلروتراپی نیز شناخته میشود، پزشک سیاهرگهایی را که باعث تجمع خون میشوند، مسدود میکند. او ابتدا کاتتری به درون رگهای تخمدان و لگن وارد میکند و سپس موادی را از طریق آن به درون این رگها میریزد تا آنها تحریک و ملتهب کند
- لاپاراسکوپی: در این روش، پزشک سیاهرگها را میبندد تا از تجمع خون جلوگیری کند
- سالپنگو اوفورکتومی دوطرفه: اگر نمیخواهید باردار شوید، پزشک این روش جراحی را تجویز خواهد کرد. در این روش، جراح اندامهای لگن مانند رحم، لولههای فالوپ و تخمدانها را برمیدارد

درمان دارویی سندروم احتقان لگن
داروهایی مانند مدروکسی پروژسترون استات، ایمپلنت اتونوژسترل، آگونیست هورمون آزادکننده گنادوتروپین و گوسرلین که تولید استروژن را کاهش میدهند، میتوانند به کاهش درد کمک کنند.
مراقبت های پس از درمان واریس لگن
حتما نکات زیر را رعایت کنید تا سبک زندگی سالمی داشته باشید و بتوانید سرعت بهبودی خود را پس از درمان این بیماری افزایش دهید:
- غذاهای سالمی بخورید: غذاهای خود را بهدقت انتخاب کنید و مصرف غذاهای ناسالم را کاهش دهید
- سعی کنید وزن سالمی داشته باشید: میوهها و سبزیهای را در رژیم غذایی خود قرار دهید
- بهاندازه کافی آب بنوشید: با این کار میتوانید به تنظیم دمای بدن و بهبود عملکرد اندامها کمک کنید
- بهصورت منظم ورزش کنید: پیادهروی کنید، بهآرامی بدوید و ورزشهایی مانند یوگا را انجام دهید
- بهاندازه کافی بخوابید: برنامه خواب شبانه منظمی داشته باشید تا خستگی روز را از بین ببرید
- استرس و احساسات خود را مدیریت کنید: از انجام سرگرمیهای مورد علاقه خود لذت ببرید و استرس خود را با تکنیکهای سالمی مدیریت کنید
- ویتامین و مکمل مصرف کنید: پس از مشورت با پزشک، میتوانید ویتامینها و مکملها را هر روز مصرف کنید
- زمانی را در بیرون از خانه سپری کنید: پس از کار یا مدرسه، زمانی را به استراحت اختصاص دهید
- با افرادی که دوست دارید، ارتباطی سالم برقرار کنید
- از سیگارکشیدن و نوشیدن الکل خودداری کنید
توصیه های مهم در رابطه با سندرم احتقان لگن
توصیههای زیر رعایت کنید:
- علائم خود را نادیده نگیرید و هر چه زودتر برای درمان آنها اقدام کنید
- از مصرف داروهایی برای تسکین درد لگن خود بدون مشورت با پزشک خودداری کنید
- برای درمان این بیماری به مطب پزشکی معتبر بروید و درباره گزینههای درمانی با او صحبت کنید
- اگر سؤالاتی درباره سندروم احتقان لگن دارید، آنها را از پزشک بپرسید و خجالت نکشید
- از نشستن به مدت طولانی خودداری کنید
- از پوشیدن لباسهای تنگ خودداری کنید و از پزشک بخواهید لباسهای مناسبی را به شما پیشنهاد دهد
- از ورزشکردن بیش از اندازه خودداری کنید
- از قرارگرفتن در معرض گرما خودداری کنید
- استرس و مصرف نمک خود را مدیریت کنید
جمعبندی
بیماریهای بسیاری میتوانند باعث ایجاد درد در لگن شوند؛ بنابراین، تشخیص سندروم احتقان لگن ممکن است به آزمایشهای مختلفی نیاز داشته باشد و زمانبر باشد. خوشبختانه، داروها اغلب میتوانند علائم این بیماری را کاهش دهند؛ ولی، اگر داروها نتوانند به کاهش علائم کمک کنند، پزشک ممکن است روشهای دیگری مانند آمبولیزاسیون ورید تخمدان یا لاپاراسکوپی را تجویز کند.
علائم خود را نادیده نگیرید و هر چه زودتر برای درمان آنها به پزشک معتبری مانند پزشکان کلینیک فوق تخصصی لگن نیاوران مراجعه کنید. پزشکان این کلینیک میتوانند بیماری شما را بهدرستی تشخیص دهند و بهترین گزینههای درمانی را با توجه به نیازهایتان برای شما تجویز کنند. اگر تصور میکنید که دچار این بیماری شدهاید، همین امروز میتوانید نوبتی برای ملاقات با پزشکان باتجربه و ماهر این کلینیک رزرو کنید.
